53 procent van de Nederlanders zegt (vaker) tweefactorauthenticatie te willen gebruiken. In de praktijk doet 16 tot 32 procent dat altijd. Dat staat in het Cybersecurity Gedragsonderzoek van Alert Online van 1 oktober. De onderzoekers noemen het de intentie-gedragskloof, en hun advies aan werkgevers is opvallend nuchter: waarschuwen alleen werkt niet; schakel 2FA automatisch in waar het kan.
Wij zouden het scherper zeggen: elke beveiligingsmaatregel die van een medewerker een keuze vraagt, wordt door een deel van de medewerkers niet gemaakt. Niet uit onwil, maar omdat de dag vol zit. De oplossing is dus niet de intentie vergroten, maar de keuze weghalen.
Waarom awareness hier niet werkt
Het onderzoek wijst op iets wat iedereen herkent: veilig gedrag van anderen is onzichtbaar. Je ziet of je collega een helm draagt op de fiets; je ziet niet of hij 2FA aan heeft. Sociale normen, de krachtigste motor van gedrag, werken hier dus niet. Daarbij ziet een deel van de mensen simpelweg het nut niet, totdat het misgaat. Een jaarlijkse awareness-training verandert daar weinig aan, en de cijfers bevestigen dat na tien jaar trainen.
Voor een organisatie is dat geen reden tot wanhoop maar tot ontwerp. Je hoeft 53 procent intentie niet om te zetten in 100 procent gedrag; je moet ervoor zorgen dat het gedrag er niet meer toe doet.
Twee keuzes die je bij de medewerker weghaalt
MFA is geen optie maar een voorwaarde. In Entra ID dwingt Conditional Access af dat niemand zonder tweede factor binnenkomt, ongeacht wat de medewerker zelf had ingesteld. Dat geldt ook voor beheerders, ook voor serviceaccounts met een mens erachter, ook vanaf een beheerd apparaat op kantoor. “Vrijwillig 2FA” is in een organisatie geen beleid; het is een loterij.
Passkeys vragen geen gedrag. Een code overtypen is een handeling die mensen vergeten, uitstellen of aan een nepsite doorgeven. Een passkey of Windows Hello for Business is een blik of een vinger op het apparaat waar je al achter zit. Het is sneller dan een wachtwoord, niet te phishen, en vraagt geen intentie. Dat is waarom passwordless geen luxe is maar de manier om de kloof uit het onderzoek te dichten: er valt niets meer te willen.
Wat je overhoudt
Wie dit zo inricht, hoeft de medewerker nog maar één ding te vragen: meld het als iets raar is. Dat is een vraag die mensen wél beantwoorden, zeker als ze niet meer bang hoeven te zijn dat ze zelf de fout zijn ingegaan met een vergeten code.
De vraag voor je eigen organisatie: hoeveel van je beveiliging hangt nog aan de intentie van een medewerker? Elk antwoord boven nul is een plek waar een aanvaller begint. Lees ook: Phishing-resistant MFA en passwordless.
